Floris De Cuyper

• Naam — Floris De Cuyper • Volledige Naam — Florentinus Joannes Henricus De Cuyper • Geboren — 7 augustus 1875 • Geboorteplaats — Antwerpen • Overleden — 3 oktober 1965 • Overlijdensplaats — Mortsel • Land — België • Beroep — beeldhouwer, medailleur • Rkd — 20568 • Extra Portaal — België

Floris De Cuyper was de oudste zoon van Florentius Joannes Antonius (Florent) De Cuyper en van Maria Theresia (Marie) De Beukelaer. Zijn vader was klerk van het gasthuis en boekhandelaar, later verzekeringsagent. Naar de wens van zijn vader werkte Floris aanvankelijk als glazenmaker, later als diamantslijper. Hij maakte de overstap naar het beeldhouwen en werd een leerling van de Borgerhoutse beeldhouwer Jozef Van Ostayen. Vanaf 1891 studeerde De Cuyper aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van Antwerpen, waar hij les kreeg van onder anderen Alphonse Van Beurden, Frans Deckers, Jan Baptist Kerckx en de schilders Léon Brunin en Pierre Van Havermaet. Hij bekwaamde zich op het atelier van Frans Joris in het bewerken van marmer. In 1897 nam hij deel aan de voorrondes van de Prix de Rome, maar deed niet mee aan de uiteindelijke wedstrijd. De Cuyper werd in 1899 toegelaten tot het Hoger Instituut voor Schone Kunsten, als leerling van Thomas Vinçotte. Dankzij een studiebeurs, kon hij in 1899-1900 naar de École des beaux-arts in Parijs, waar hij werkte op het ateliers van Jean-Léon Gérôme. In 1900 mocht hij naast Theo Blickx, Léandre Grandmoulin, Frans Huygelen, Camille Sturbelle en Jules Van Biesbroeck deelnemen aan de Prix de Rome. Hij behaalde een tweede plaats, achter Huygelen. Hij trouwde in 1902 met Hortense Bossaerts (1874-1905) en na haar overlijden in 1907 met Joanna Hens (1874-1952). Uit het tweede huwelijk een zoon Jan De Cuyper (1914-1944), die net als zijn vader beeldhouwer en medailleur werd. Hij was mede verantwoordelijk voor Het Lieven Gevaert-gedenkteken in Mortsel. Jan kwam bij een bombardement in de Tweede Wereldoorlog om het leven. Van 1924 tot 1940 was Floris De Cuyper docent aan de Antwerpse academie. In 1932 stichtte hij met Alfred Bouchery de tekenschool van Mortsel, waarvan hij directeur werd. De beeldhouwer maakte meer dan 250 figuratieve sculpturen: bustes, gedenkplaten, grafsculpturen, oorlogsmonumenten voor de beide Wereldoorlogen, allegorische figuren en christelijk-religieuze beelden. Voor de uitvoering van een aantal opdrachten werkte De Cuyper samen met de architect Emiel Van Averbeke. De Cuyper toonde zijn werk op diverse exposities. Hij was bestuurslid van het Peter Benoit-fonds, lid van kunstkring De Scalden en behoorde met zijn zwager Marten Van der Loo en Flor Van Reeth in 1907 tot de oprichters van de kunstkring Streven. Floris De Cuyper werd meerdere malen onderscheiden, hij werd benoemd tot ridder in de Kroonorde (1925), ridder in de Leopoldsorde (1933), officier in de Orde van Leopold II (1953) en ontving in 1952 de Nikolaus Rockox-onderscheiding. Hij overleed op 90-jarige leeftijd. In 1975, tien jaar na zijn overlijden, werd op het gemeentehuis van Mortsel een eretentoonstelling gehouden.

• Beeldhouwwerk • 1912: Gedenkplaat voor architect Emile Thielens (1854-1911) in de ZOO Antwerpen. • 1921: Oorlogsmonument in Wijnegem (architect Arthur Smet). • 1921-1922: Monument voor de gesneuvelden in Turnhout (architect Emiel Van Averbeke). • 1922: Monument voor de gesneuvelden van de Eerste Wereldoorlog in Mol (architect Emiel Van Averbeke). • 1923: Marmeren buste van 'Madame Floris De Cuyper, née Johanna Hens', collectie Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen (KMSKA). • 1923: Oorlogsmonument in Glaaien (architect Emiel Van Averbeke). • 1925: Oorlogsmonument op het voorplein van de Sint-Martinuskerk in Duffel. • 1929: Gedenkplaat met portret van Edward Keurvels voor de Koninklijke Vlaamse Opera in Antwerpen, omlijsting door E. Van Averbeke. • 1931: Monumentale kandelaar in wit marmer (3,75 m) voor de Sint-Romboutskathedraal in Mechelen. • 1932: Plaquette met reliëfportret van uurwerkmaker Louis Zimmer (1888-1970) aan de ZW-gevel van de Zimmertoren Lier. • 1934: Marmeren doopvont voor de Onze-Lieve-Vrouw-Boodschapskerk in Elsene. • 1934: Buste van componist Flor Alpaerts (1876-1954), collectie Ministerie Vlaamse Gemeenschap - Afd. Beeldende Kunst en Musea. • 1946: O.L. Vrouw, beeld als dank voor wonderbare bescherming tijdens de Tweede Wereldoorlog, achter het (voormalig) gemeentehuis in Tielen. • 1946?: Gedije de vrede waarvoor zij stierven 1940 - 1945, plaquette in de muur naast de entree van de Sint-Martinuskerk in Westmalle. • 1947: Onze-Lieve-Vrouw met Kind, Ossenmarkt in Antwerpen. • Gedenkplaten aan de voorzijde van de Sint-Gertrudiskerk in Wichelen, ter herinnering aan de Eerste Wereldoorlog. • Portretmedaillon van schilder en zwager Marten Van der Loo (1880-1920), geplaatst op diens graf op de begraafplaats van Berchem. • Het offer van onze kinderen voor de vrede, reliëf in de Gemeentelijke Jongensschool in Mortsel, ter herdenking aan een bombardement in 1943. In 1999 is een afgietsel ervan geplaatst op het Gemeenteplein in Mortsel. • Penningen • 1907: Internationale tentoonstelling van jacht en visvangst in Antwerpen. • 1911: Inhuldiging van het aquarium en de reptielengalerij van de ZOO Antwerpen. • 1914: Eerste reis van het stoomschip Albertville. Plaquette (65 x 46,5 mm). • 1919: Mysticus Jan van Ruusbroec (1294-1381), in opdracht van de Nederlandsch-Belgische Vereeniging der Vrienden van de Medaille als Kunstwerk. • 1924: Louis Franck (1868-1937), als grondlegger van de Koloniale Hogeschool in Antwerpen, t.g.v. de eerste koloniale jaarbeurs. • Stadsmedaille van Gent.

• Illustration — Gedenkplaat Thielens (1912), Antwerpen • Illustration — Oorlogsmoment (1921), Wijnegem • Illustration — Monument voor de gesneuvelden (1922), Turnhout • Illustration — Onze-Lieve-Vrouw met Kind (1947), Antwerpen Categorie:Belgisch beeldhouwer Categorie:Belgisch medailleur